Lunatone DALI LS Cảm Biến Ánh Sáng Cho Daylight Harvesting Trong Hệ Thống DALI

Daylight harvesting hiệu quả phụ thuộc vào một thứ đơn giản: đo được ánh sáng thực tế trong phòng và phản hồi đủ nhanh. Lunatone DALI LS là sensor chuyên biệt cho mục đích này, lấy nguồn trực tiếp từ DALI bus và cấu hình hoàn toàn qua software mà không cần dây thêm.

DALI LS (Art.Nr. 86458674 và các variant) là cảm biến ánh sáng trong hệ thống DALI, dải đo 0-2500 lux, độ phân giải 1 lux. Bus-powered với 3.5mA điển hình, không cần nguồn AC riêng. Kết nối DALI polarity free. Cấu hình qua DALI-Cockpit (phần mềm miễn phí của Lunatone) và DALI USB interface.

DALI LS trong hệ sinh thái DALI-2

DALI LS là DALI control device hoạt động theo IEC 62386-102, đóng vai trò cảm biến ánh sáng trong hệ thống DALI. Sensor đo ánh sáng phản xạ (reflected light) theo spectral sensitivity của mắt người, sau đó tự gửi lệnh DALI đến load hoặc báo cáo giá trị cho DALI controller.

Lưu ý quan trọng về chuẩn: DALI LS là thiết bị DALI thế hệ 1 (không phải DALI-2 certified với Part 303/304). Khác với MRA-514 hay SR-DA9030A-PIR-BUS là DALI-2 Input Device addressable. DALI LS gửi lệnh DALI trực tiếp hoặc hoạt động ở slave/event mode, không báo cáo sensor data theo chuẩn DALI-2 Parts 303/304.

Trong thực tế, điều này có nghĩa: DALI LS phù hợp cho hệ thống DALI thông thường (DALI Broadcast), không cần DALI-2 Application Controller chuyên biệt. Nếu hệ thống đang dùng Helvar 905/910/920 hoặc controller DALI thông thường, DALI LS tích hợp tốt.

Hai chế độ hoạt động nên chọn đúng cho từng ứng dụng

Threshold Switch bật tắt theo ngưỡng ánh sáng

Cấu hình ngưỡng (threshold) và hysteresis trong DALI-Cockpit. Khi ánh sáng vượt ngưỡng, sensor gửi CmdX (lệnh ON: Direct Arc Power, Recall Max, Goto Scene). Khi ánh sáng xuống dưới ngưỡng, gửi CmdY (lệnh OFF: Direct Arc Power=0, OFF, Goto Scene).

Ứng dụng điển hình: bật/tắt đèn khu vực theo ánh sáng tự nhiên. Ví dụ, phòng họp có cửa sổ lớn: khi trời đủ sáng thì tắt đèn, khi trời tối thì bật về scene đã đặt.

Constant Light Control giữ mức sáng cố định (daylight harvesting)

Sensor so sánh ánh sáng đo được với reference value, tự động dim up/down để giữ mức sáng không đổi trong không gian. Khi có ánh sáng tự nhiên nhiều, đèn dim xuống. Khi mây che, đèn tăng lên. Kết quả là ánh sáng tại bề mặt làm việc luôn ổn định.

Reference value có thể set bằng rotary switch ở mặt sau (n=1..14 tương ứng reference = n x 100 lux; n=15 là adaptive). Từ firmware 4.14, reference value điều chỉnh được qua dimming commands UP/DOWN, cho phép người dùng chỉnh ánh sáng về mức mong muốn rồi sensor giữ nguyên mức đó.

Lưu ý thực tế từ triển khai: constant light control nhạy với vị trí đặt sensor. Nếu sensor ở vùng ánh sáng trực tiếp từ đèn (không phải ánh sáng phản xạ từ mặt bàn), kết quả điều chỉnh có thể không chính xác. Nên test vị trí sensor trước khi cố định.

4 variant: chọn theo cách lắp đặt

Art. Nr. Màu Lắp đặt
86458674 RAL9010 (trắng thuần) Back box, cavity wall
86458674-W16 RAL9016 (trắng giao thông) Back box, cavity wall
86458674-W16-AP RAL9016 Surface mounting (gắn nổi)
86458674-W16-ZD RAL9016 Suspended ceiling (trần giả)

86458674 và -W16 khác nhau chỉ ở màu sắc. -AP thêm accessory surface mount. -ZD thêm spring-clip fixture cho trần thạch cao.

Sensor head điều chỉnh declination được đến 40°, giúp tối ưu detection area mà không cần thay đổi vị trí lắp.

Cấu hình và vận hành

Cấu hình đầy đủ qua DALI-Cockpit (miễn phí từ Lunatone) và DALI USB interface. Sau khi cấu hình xong, DALI USB interface có thể tháo ra, không cần trong vận hành bình thường.

3 operating modes từ firmware 4.14:

  • Master mode (default): sensor tự gửi DALI lệnh theo cấu hình
  • Slave mode: sensor không tự gửi, chỉ trả lời queries
  • Event Message mode: sensor chỉ gửi event khi được query, không chủ động

Slave mode và Event mode hữu ích khi tích hợp với hệ thống có central controller, tránh xung đột lệnh.

Nhiều DALI LS có thể dùng trên cùng 1 DALI line, miễn là mỗi sensor điều khiển destination address khác nhau.

Kết luận

DALI LS phù hợp nhất cho hệ thống DALI thông thường (không cần DALI-2 Multi Master) cần daylight harvesting đơn giản hoặc threshold switch theo ánh sáng. Bus-powered và polarity free giúp lắp đặt nhanh, cấu hình qua DALI-Cockpit miễn phí. Nếu hệ thống đang dùng DALI-2 Application Controller (Helvar 950 hoặc tương đương) và cần sensor DALI-2 addressable chuẩn Part 304, cần xem xét MRA-514 hoặc SR-DA9030A-PIR-BUS thay thế. KNXStore phân phối Lunatone DALI LS và hỗ trợ tư vấn tích hợp vào hệ thống DALI hiện có.

Câu hỏi thường gặp

Có, về mặt electrical compatibility, DALI LS kết nối trực tiếp vào DALI bus. Tuy nhiên DALI LS không phải DALI-2 Input Device (không có Part 303/304 DALI-2), nên DALI-2 controller không đọc sensor data theo chuẩn DALI-2 Input Device. Trong hệ thống có DALI-2 Application Controller, nên dùng sensor DALI-2 addressable (MRA-514, SR-DA9030A-PIR-BUS) thay thế.

DALI LS tiêu thụ 3.5mA điển hình. DALI PSU tiêu chuẩn 250mA đủ cấp cho nhiều DALI LS cùng lúc. Tuy nhiên cần tổng dòng tiêu thụ của toàn bus (driver + sensor + device) không vượt quá giới hạn PSU.

Có. Sensor đo ánh sáng liên tục và điều chỉnh đèn tương ứng. Ban ngày khi ánh sáng tự nhiên nhiều, đèn dim thấp. Ban đêm khi không có ánh sáng tự nhiên, đèn duy trì ở mức tối thiểu cần thiết để giữ reference value

Có thể dùng nhiều DALI LS trên cùng 1 line, miễn là mỗi sensor điều khiển destination address khác nhau. Nếu 2 sensor cùng gửi lệnh đến cùng 1 address đồng thời, sẽ có xung đột lệnh và kết quả không xác định. Cần phân vùng rõ ràng: sensor 1 điều khiển group A, sensor 2 điều khiển group B.

DALI LS dùng IEC 62386-102 (DALI Control Gear), tự gửi lệnh DALI đến tải hoặc hoạt động ở slave mode khi được query. Cảm biến DALI-2 Part 304 (như SR-DA9030A-PIR-BUS, MRA-514) là DALI-2 Input Device, chỉ báo cáo dữ liệu illuminance cho Application Controller xử lý. DALI LS phù hợp hệ thống DALI thông thường không có Application Controller. Part 304 phù hợp hệ thống có DALI-2 Multi Master Controller.

Có, DALI LS cần địa chỉ DALI để đọc/ghi cài đặt qua DALI-Cockpit và để hoạt động ở slave/event mode. Gán địa chỉ qua DALI-Cockpit software và DALI USB interface trong quá trình commissioning. Sau đó, interface có thể tháo ra, không cần trong vận hành bình thường. Rotary switch ở mặt sau cho phép set reference value cơ bản mà không cần software.