Tiếp điểm khô là gì
Tiếp điểm khô (dry contact, potential-free contact) là cặp tiếp điểm đóng hoặc mở mà bản thân nó không mang điện áp. Có thể là relay, công tắc cơ hoặc linh kiện bán dẫn cách ly. Điện áp và dòng điện do mạch bên ngoài cấp, tiếp điểm chỉ quyết định mạch đó thông hay hở.
Tiếp điểm ướt (wet contact) thì ngược lại: ngõ ra tự phát ra điện áp, ví dụ 12 V hoặc 24 V khi kích hoạt. Hai loại này đấu vào thiết bị đọc theo hai cách khác nhau. Nối nhầm tiếp điểm ướt vào ngõ chỉ nhận tiếp điểm khô có thể hỏng ngõ vào.
NO và NC khác nhau thế nào
NO (normally open, tiếp điểm thường mở) hở khi ở trạng thái bình thường, đóng lại khi cảm biến kích hoạt. NC (normally closed, tiếp điểm thường đóng) đóng khi bình thường, hở ra khi cảm biến kích hoạt. "Bình thường" nghĩa là không có sự kiện nào, cảm biến đang có nguồn và ở trạng thái nghỉ.
Binary input chỉ nhìn thấy "đóng" hoặc "hở". Việc đóng nghĩa là bình thường hay là báo động nằm ở cấu hình ETS, không nằm trong module.
NO hay NC: cảm biến nào dùng dạng nào
Không có quy tắc chung cho mọi cảm biến, vì nhiều model cho phép chọn bằng DIP switch hoặc cầu nối. Bảng dưới là các trường hợp thường gặp, luôn đối chiếu datasheet của model cụ thể.
| Loại cảm biến | Dạng tiếp điểm thường gặp | Ghi chú khi đưa vào KNX |
|---|---|---|
| Nút nhấn, công tắc hành trình | NO | Đóng khi tác động, dùng cho bật tắt, scene |
| Công tắc từ (reed) cửa, cửa sổ | NC cho an ninh, NO hoặc NC cho tự động hóa | Mở cửa thì tắt điều hòa hoặc báo trạng thái |
| Cảm biến chuyển động PIR có relay | NC khi dùng cho báo động, loại chiếu sáng có thể là NO | Hiện diện cho đèn, scene |
| Công tắc phao, công tắc áp suất, flow switch | NO hoặc NC theo ngưỡng cài | Cảnh báo mức nước, áp suất, dòng chảy |
| Đầu báo khói, cảm biến khí gas có relay | NC hoặc NO chọn được | Thông báo và scene, không thay panel báo cháy |
Nếu cần nút nhấn tiếp điểm khô cho chính hệ KNX, các mẫu nút nhấn dry contact đưa tín hiệu vào bus theo cách tương tự.
Vì sao cảm biến an ninh dùng NC
Hệ an ninh ưu tiên NC vì NC tự giám sát đường dây. Với NC, mạch đóng khi bình thường, nên dây bị cắt, đầu nối lỏng hoặc cảm biến mất nguồn đều làm mạch hở và panel thấy báo động. Với NO, dây đứt không có gì thay đổi, cảm biến hỏng lặng lẽ mà không ai biết.
Cảm biến an ninh thường có thêm ngõ tamper (chống cạy nắp), cũng là NC. Panel còn có thể dùng điện trở EOL (end-of-line) để phân biệt dây bị cắt với dây bị chập. Hai chi tiết này ảnh hưởng đến cách bạn lấy tín hiệu cho KNX, và được nói kỹ ở phần cuối.
Danh mục cảm biến PIR, công tắc từ và khí gas của Satel có tại trang cảm biến chống trộm.



Ba module binary input KNX: KTE8UP, KNX-BIN24 và KTE310MS
Cả ba đọc tiếp điểm rồi phát telegram theo cấu hình ETS. Khác biệt nằm ở loại tín hiệu nhận được, kiểu lắp và chức năng đi kèm.
| Kanonbus KTE8UP | Satel KNX-BIN24 | Kanonbus KTE310MS | |
|---|---|---|---|
| Số kênh input | 8, một dây Common chung | 8, độc lập | 4 |
| Loại tín hiệu | Passive dry contact, không đưa điện áp vào | 0 đến 30 V DC và AC, kèm tiếp điểm không tiếp xúc (reed, cảm biến) | Dry contact |
| Đổi cực NO / NC | Theo cạnh chuyển trạng thái, kiểm tra trong ETS | Có, tham số riêng mỗi kênh | Dry contact, kiểm tra trong ETS |
| Kích thước, kiểu lắp | 48 x 46 x 12 mm, hộp 86 | Ray DIN 35 mm | 51 x 51 x 21 mm, hộp 86 |
| Nguồn | Lấy từ bus KNX | Đầu nối bus tích hợp | Bus KNX, 21 đến 30 V DC |
| Chức năng thêm | 7 kiểu gửi lệnh (on/off, dimming, rèm, scene, giá trị số...) | 20 khối chức năng, kênh logic ảo, kênh hẹn giờ ảo, nút thao tác tay và LED trạng thái | 4 ngõ LED, 3 relay 10 A / 220 V |



Chọn theo tín hiệu đầu vào trước, theo kiểu lắp sau
Cảm biến có relay tiếp điểm khô thì KTE8UP đọc được trực tiếp. KNX-BIN24 thêm dải 0 đến 30 V, hợp khi tín hiệu đến từ ngõ ra điện áp (tiếp điểm ướt) của một thiết bị khác. KTE310MS hợp điểm cục bộ, chỉ cần vài input cộng relay ở cùng vị trí.
Kiểu lắp quyết định phần còn lại. Cảm biến đi dây về tủ thì BIN24 trên ray DIN gọn nhất. Điểm rải rác trong tường thì KTE8UP hoặc KTE310MS trong hộp 86.
NO/NC được xử lý ở đâu trong ETS
KNX-BIN24 có tham số điều chỉnh cực kênh (NO / NC) ngay trong ETS. Trang sản phẩm Kanonbus KTE8UP mô tả khác: ở chế độ công tắc thường, module phát hai lệnh khác nhau cho hai chiều chuyển (mở sang đóng, đóng sang mở), nên bạn gán lệnh "alarm" vào đúng chiều chuyển của cảm biến. Tên tham số cụ thể phụ thuộc application ETS, nên thử trên bench trước khi ra công trình.
Ví dụ cảm biến Satel: tín hiệu, nguồn và cách ghép
Cảm biến có dây của Satel là ví dụ điển hình của tiếp điểm khô NC. SLIM-PIR-LUNA có ngõ alarm NC và ngõ tamper NC, mỗi ngõ 40 mA / 24 VDC. DG-1 ME dùng ngõ NC/COM. Đầu báo TSD-1 cho chọn relay NO hoặc NC bằng DIP switch, với dòng 40 mA / 16 VDC.
| Cảm biến | Ngõ ra | Nguồn | Hành động KNX gợi ý |
|---|---|---|---|
| DG-1 ME (methane) | NC/COM, alarm ở 20% LEL, relay hở | DC theo datasheet, standby 35 mA | Bật quạt hút, scene thông gió, gửi thông báo |
| SLIM-PIR-LUNA (PIR) | Alarm NC và tamper NC, 40 mA / 24 VDC | 12 VDC ±15% | Hiện diện cho đèn, scene an ninh |
| TSD-1 (khói + nhiệt) | Relay NO hoặc NC theo DIP, 40 mA / 16 VDC | 12 VDC từ panel | Thông báo, scene, mở đèn thoát hiểm |
| Công tắc từ (reed) cửa, cửa sổ | Tiếp điểm thụ động | Không cần | Tắt điều hòa khi mở cửa, báo trạng thái |
Phần cảm biến chuyển động Satel được tóm tắt ở bài cảm biến chuyển động Satel.




Cảm biến cần nguồn riêng, binary input không cấp nguồn
Đây là điểm kỹ sư KNX hay bỏ sót. Binary input chỉ đọc tiếp điểm. KTE8UP nhận tín hiệu passive và không cấp điện ra đầu vào, nên nguồn của cảm biến phải đến từ chỗ khác.
SLIM-PIR-LUNA chạy 12 VDC dung sai ±15%. TSD-1 lấy 12 VDC từ panel Satel qua terminal 4. DG-1 ME tiêu thụ 35 mA ở chế độ chờ và báo trouble khi điện áp nguồn xuống dưới 9V quá 2 giây. Nguồn lấy từ ngõ phụ của panel hoặc một bộ nguồn DC ổn áp riêng. Cộng dòng standby của từng cảm biến, chừa dự phòng, rồi mới chọn nguồn.
Khí gas: relay hở cả khi báo động lẫn khi lỗi cảm biến
DG-1 ME có hai cấp: prealarm ở 10% LEL (relay NC vẫn đóng) và alarm ở 20% LEL (relay hở). Relay cũng hở khi cảm biến TGS2611 lỗi hoặc điện áp nguồn xuống dưới 9V quá 2 giây. Binary input chỉ thấy "hở", nên không phân biệt được alarm thật với lỗi thiết bị, và cũng không thấy prealarm.
Kênh KNX này nên đặt tên là "gas alarm hoặc lỗi cảm biến", và quy trình vận hành phải có bước kiểm tra tại chỗ. Cũng cần chọn đúng loại khí: methane nhẹ hơn không khí, lắp sát trần, còn LPG nặng hơn nên dùng DG-1 LPG ở sát sàn.
Đầu báo khói TSD-1: dùng KNX cho phần tự động hóa phụ
TSD-1 đạt EN 54-7 (khói) và EN 54-5 Class A1R (nhiệt). Chứng nhận đó thuộc về đầu báo, kèm panel báo cháy đúng cấu hình. Trang sản phẩm của các module binary input trong bài này không nêu chứng nhận EN 54.
Theo kinh nghiệm thiết kế, các hành động cứu sinh (ngắt van gas, hút khói) nên đấu cứng từ relay cảm biến hoặc từ panel. KNX phụ trách phần thông báo, scene và đèn. Khi cấu hình TSD-1 cho KNX, DIP switch nhóm 2 cho chọn không có điện trở EOL, còn cấu hình 2EOL (2 x 1,1 kΩ tích hợp sẵn) chỉ dành cho zone panel Satel.
Dùng chung một cảm biến cho panel Satel và KNX
Một cảm biến thường chỉ có một ngõ alarm NC. Đấu thêm binary input song song vào loop EOL của zone sẽ làm đổi điện trở giám sát mà panel đang đo, nên cách này nên tránh. Có hai hướng sạch hơn: lấy thêm một relay trung gian, hoặc lấy tín hiệu từ ngõ ra của panel.
Nếu cần trạng thái của chính panel (armed, disarmed, zone, partition) thay vì tín hiệu thô từ cảm biến, dùng module INT-KNX-2 như trong bài KNX và Satel: kết nối an ninh hai chiều. Binary input hợp với cảm biến muốn độc lập khỏi panel, ví dụ gas, cửa sổ hay presence cho chiếu sáng.
Cấu hình ETS và kiểm thử trước khi bàn giao
- Xác định logic từng cảm biến: NO hay NC, trạng thái nào là báo động. Chọn cực kênh hoặc gán lệnh theo chiều chuyển trạng thái.
- Gán group address cho từng kênh. Với tín hiệu alarm, DPT 1.005 (Alarm) giúp visualization hiển thị đúng ngữ nghĩa, còn tín hiệu đơn giản dùng DPT 1.001.
- Mở tiếp điểm bằng tay, đo phản hồi telegram trong ETS Group Monitor.
- Cắt nguồn của cảm biến, xem hệ phản ứng ra sao (với DG-1 ME, nguồn dưới 9V sẽ thành trouble).
- Với PIR, mở nắp để thử tamper nếu có dùng kênh thứ hai.
- Ghi lại bảng kênh, cực và nguồn vào hồ sơ bàn giao.
Kết luận
Binary input KNX là cách gọn để đưa cảm biến tiếp điểm khô, từ công tắc cửa thông thường đến cảm biến an ninh NC, vào hệ KNX mà không đụng tới panel báo động. Chọn module theo loại tín hiệu và kiểu lắp, cấp nguồn riêng cho cảm biến, và đặt tên kênh đúng ngữ nghĩa, nhất là kênh khí gas. Gửi danh sách cảm biến, vị trí lắp và panel đang dùng cho đội kỹ thuật KNXStore để chọn module và tính nguồn cho từng điểm.
Cần tư vấn giải pháp cho công trình của bạn? KNXStore.vn, Công ty CP Tích hợp Hệ thống Liên Minh. Địa chỉ: Văn phòng số SAV5-01.02, Lầu 1, Tháp 5, The Sun Avenue, 28 Mai Chí Thọ, Phường Bình Trưng, TP.HCM. Hotline: 0918.918.755. Email: sales@knxstore.vn




















