Công tắc DALI-2 4 nút nhấn lắp tường Lunatone DALI-2 Switch Cross

Công tắc DALI-2 4 nút nhấn Lunatone DALI-2 Switch Cross

Phòng họp cần 4 thao tác: bật toàn bộ, tắt toàn bộ, tăng giảm độ sáng và gọi scene trình chiếu. Với hệ 0-10V hay dimmer Triac, mỗi thao tác là một sợi dây riêng về tủ. Trên DALI-2, một công tắc DALI-2 4 nút nhấn nối song song vào 2 dây bus là đủ.

Lunatone DALI-2 Switch Cross (Art.No. 86459793) là control device (input device) trong hệ thống DALI-2, kết hợp với nguồn bus DALI và driver DALI-2 để điều khiển chiếu sáng phòng họp, văn phòng, hành lang mà không cần dây điều khiển riêng. Thiết bị có 4 nút B1 đến B4 trên mặt chữ thập, lấy nguồn từ DALI bus (3,6mA điển hình), chiếm 1 địa chỉ DALI-2 và chạy được ở hai chế độ: application controller gửi lệnh trực tiếp, hoặc 4 instance Push Button theo IEC 62386-301 cho controller trung tâm. Switch Cross mang marking DALI-2 và CE; các bản màu có listing riêng, tra cứu được trên DALI Alliance Product Directory.

Công tắc DALI-2 4 nút nhấn đứng ở đâu trong hệ thống DALI-2

Trên DALI line, Switch Cross không phải control gear. Thiết bị là control device: nó không chiếm địa chỉ short address 0-63 của driver mà dùng 1 địa chỉ DALI-2 riêng cho control device theo IEC 62386-103.

Vị trí trên DALI line

Vì là multi-master, nhiều Switch Cross có thể nằm chung một DALI circuit. Đây là cách làm thường thấy ở phòng họp hai cửa: mỗi cửa một công tắc, cả hai cùng điều khiển một group.

Vì sao DALI-2 quan trọng với công tắc

DALI-1 không có chuẩn cho input device. Nút nhấn DALI đời cũ phần lớn chạy theo cách riêng của từng hãng. DALI-2 bổ sung IEC 62386-301 cho push button, nên event "short press", "long press" từ công tắc Lunatone được controller trung tâm của hãng khác hiểu đúng, miễn là cả hai cùng certified. Switch Cross hỗ trợ IEC 62386-301 từ firmware 3.0.

Hai chế độ vận hành: application controller và instance

Switch Cross có hai lớp logic trong cùng một thiết bị. Chọn lớp nào quyết định kiến trúc điều khiển của cả line.

Application controller: điều khiển trực tiếp driver

Ở chế độ application controller, Switch Cross tự gửi lệnh DALI tới driver và driver thực thi ngay. Không cần controller trung tâm. Mỗi nút điều khiển được Broadcast, group 0-15 hoặc short address 0-63, tối đa 4 địa chỉ đích, xử lý tuần tự từ 1 đến 4.

Đây là cấu hình phù hợp cho phòng độc lập: phòng họp, phòng giám đốc, cụm WC, nơi chỉ cần nguồn bus, driver và công tắc.

Instance mode: gửi event cho BMS

Ở instance mode, Switch Cross không gửi lệnh chiếu sáng. Thiết bị chỉ gửi DALI-2 event message (INPUT NOTIFICATION), controller trung tâm nhận và quyết định làm gì. Mapping cố định: instance 0 là nút 1, instance 1 là nút 2, instance 2 là nút 3, instance 3 là nút 4.

Các event có thể bật lọc gồm: button released, button pressed, short press, double press, long press start, long press repeat, long press stop, button free và button stuck. Timer short press, double press, repeat và stuck đều cấu hình được qua DALI Cockpit.

Hai chế độ có thể active cùng lúc. Trong thực tế chúng tôi khuyên chỉ bật một: nếu cả application controller lẫn BMS cùng phản ứng với một lần nhấn, rất khó lần ra lệnh nào đến trước khi debug.

Chọn biến thể theo chế độ xuất xưởng

Chế độ xuất xưởng chỉ là mặc định. Có thể đổi lại bằng DALI Cockpit, nhưng đặt đúng biến thể giúp đội thi công bớt một bước commissioning.

Dải nhiệt độ hẹp hơn module âm tường

Switch Cross vận hành tới +50°C, thấp hơn DALI-2 MC (+60°C) vì thiết bị nằm ngoài tường, có mặt nhựa và vùng in. Với văn phòng có điều hòa thì không phải vấn đề. Ở hành lang ngoài trời có mái che hoặc vách hướng tây nhận nắng trực tiếp, cần cân nhắc vị trí lắp.

Chức năng nút và macro: lập trình được những gì

Mỗi nút gán một button function (BF) và tối đa hai lệnh (CmdX, CmdY). Đây là phần quyết định công tắc DALI-2 4 nút nhấn này làm được bao nhiêu việc mà không cần controller.

Button function

Lệnh gán được: DIRECT ARC POWER (kèm fade time), OFF, UP, DOWN, STEP UP, STEP DOWN, RECALL MAX, RECALL MIN, STEP DOWN AND OFF, ON AND STEP UP, GOTO LAST ACTIVE LEVEL và GO TO SCENE 0-15. Ngoài lệnh DALI chuẩn, application controller còn hỗ trợ DT8 Tc và RGB(W).

Macro M1 đến M10

Từ firmware 5.0, M3, M5 và M10 có thể cấu hình dừng khi nhận scene command hoặc lệnh OFF. Chi tiết này hữu ích hơn vẻ ngoài: một chuỗi M5 chạy 3 giờ mà người dùng bấm tắt giữa chừng sẽ không tự bật đèn lại.

Factory default bản -2-app

Lấy ra khỏi hộp, bản -2-app gửi Broadcast với cấu hình sau: B1 RECALL MAX, B2 dim lên (BF11), B3 OFF, B4 dim xuống (BF11). Nghĩa là chỉ cần nguồn bus và driver đã có trên line, Switch Cross bật tắt và dim được toàn line ngay, không cần addressing. Cách này tiện để test nhanh khi lắp đèn, trước khi commissioning chính thức.

Alternative configuration cho phòng có vách ngăn di động

Mỗi nút có cấu hình thứ hai, kích hoạt hoặc hủy bằng scene command hoặc bằng công tắc ở input 4. Bài toán điển hình: phòng hội nghị khách sạn ngăn được thành hai. Khi mở vách, nút ở phòng A điều khiển cả hai group; khi đóng vách, nút chỉ điều khiển group phòng A. Lưu ý: macro không dùng được trong cấu hình alternative.

Behaviour on power-up

Mỗi input cấu hình được hành vi khi bus có điện trở lại: không làm gì, gửi lệnh DALI (mức sáng, OFF, Max, Min, scene, Go To Last Active Level), chạy "Command X" (gồm cả macro từ FW 5.0), hoặc gửi trạng thái công tắc với BF7 (từ FW 5.0). Nên đặt "không làm gì" cho phần lớn nút, tránh trường hợp mất điện lưới xong cả tầng bật sáng max lúc nửa đêm.

Bản NFC: cấu hình trước khi lắp

Bản 86459793-__-NFC cấu hình được không cần nguồn DALI: điện thoại Android có NFC cấp nguồn cho Switch Cross qua sóng NFC trong lúc ghi cấu hình. Ứng dụng dùng là Lunatone "DALI NFC" trên Play Store, antenna nằm ở góc trên bên phải thiết bị.

Lợi ích thực tế là chuẩn bị cấu hình tại kho hoặc văn phòng, rồi chép cùng một cấu hình cho hàng chục công tắc giống nhau, ví dụ 40 phòng khách sạn cùng layout.

Giới hạn cần biết: qua NFC chỉ cấu hình được chức năng application controller. Macro và instance chỉ cấu hình qua DALI Cockpit. Nếu dự án dùng instance mode cho BMS thì bản NFC không mang lại thêm lợi ích, chọn bản -2-int.

Mặt chữ thập và thiết kế ký hiệu riêng

Switch Cross có 3 phụ kiện cross plate: -Z00 in ký hiệu theo yêu cầu, -Z01 ký hiệu dim, -Z02 ký hiệu dim và rèm.

Với -Z00, Lunatone cung cấp product configurator trực tuyến (configurator.lunatone.com/switchcross) và template Adobe Illustrator. Yêu cầu file in theo design guide M0022:

Kinh nghiệm: logo khách sạn hoặc ký hiệu scene ("Họp", "Trình chiếu") trên -Z00 giúp người dùng không phải đoán nút nào làm gì. Nhưng cần chốt nội dung in trước khi đặt hàng, vì đây là hàng in theo đơn.

Lưu ý lắp đặt và an toàn điện

• Bắt buộc có DALI bus power supply trên line, ví dụ Lunatone DALI-2 PS. Switch Cross không tự cấp nguồn bus.
• Lắp theo 3 bước: bắt vít đế, xoay cho thẳng, đặt mặt cross lên trên.
• Tín hiệu DALI không phải SELV. Áp dụng quy định lắp đặt hạ áp, chỉ thợ có chuyên môn lắp khi đã ngắt điện.
• Bus không phân cực và được bảo vệ quá áp nếu lỡ đấu nhầm điện lưới vào terminal DALI.
• Dây bus dùng vật tư hạ áp tiêu chuẩn, không cần cáp đặc biệt. Sụt áp không vượt 2V ở chiều dài tối đa 300m và tải bus 250mA.
• Mỗi terminal chỉ một dây. Dùng đầu cos đôi thì phải kiểm tra khả năng chứa của terminal.

Mẹo commissioning: Switch Cross có buzzer để định vị. Trong DALI Cockpit, bấm định vị thì công tắc kêu, hoặc nhấn đúp nút vật lý ở cuối bước addressing để chọn đúng thiết bị. Với tầng văn phòng có 20 công tắc cùng mẫu, việc này rút ngắn đáng kể thời gian gán địa chỉ.

Tính dòng bus

Mỗi Switch Cross lấy tối đa 4mA. 10 công tắc trên một line là 40mA, cộng với dòng của driver và các thiết bị khác phải nằm trong khả năng của nguồn bus. Khi line có nhiều input device, tính tổng dòng trước khi chọn nguồn.

Chứng nhận và tiêu chuẩn

CE Declaration CELU197_22 ký ngày 08/11/2022 tại Wien, áp dụng cho toàn bộ mã 86459793. Datasheet không ghi UKCA hay RCM; dự án cần các marking này nên hỏi Lunatone trước.

Switch Cross thay thế bản DALI Switch Cross đời DALI-1 (datasheet D0048). Nếu thay công tắc trên hệ cũ, kiểm tra controller hiện có có hỗ trợ IEC 62386-301 hay không trước khi dùng instance mode.

Nên chọn và không nên chọn Lunatone DALI-2 Switch Cross

Nên chọn Lunatone DALI-2 Switch Cross khi:

• Phòng cần điều khiển độc lập 4 thao tác (on, off, dim, scene) mà không đầu tư controller trung tâm: dùng bản -2-app.
• Dự án có WAGO, Beckhoff hoặc BMS xử lý logic, cần nút nhấn gửi event chuẩn IEC 62386-301: dùng bản -2-int.
• Khách sạn, văn phòng nhiều phòng cùng layout, muốn cấu hình sẵn và chép hàng loạt: dùng bản -NFC.
• Đèn có DT8 tunable white hoặc RGB(W), cần nút WARMER/COOLER hoặc RGB +/- ngay trên tường.
• Phòng hội nghị có vách ngăn di động, cần alternative configuration.

Không nên chọn khi:

• Chủ đầu tư đã chọn mặt công tắc thiết kế của hãng khác và muốn đồng bộ toàn công trình: dùng Lunatone DALI-2 MC (module 4 input potential-free giấu sau mặt công tắc thường).
• Cần hơn 4 nút trên cùng một vị trí, hoặc cần hiển thị trạng thái (LED feedback): datasheet D0088 không nêu LED chỉ thị trạng thái.
• Lắp ngoài trời hoặc nơi ẩm: Switch Cross chỉ IP20.
• Môi trường thường xuyên trên 50°C.
• Dự án cần marking UKCA hoặc RCM mà chưa có xác nhận từ hãng.